{
    "id": 5074,
    "date": "2021-08-24T12:40:55",
    "date_gmt": "2021-08-24T12:40:55",
    "guid": {
        "rendered": "http:\/\/dummy.xtemos.com\/woodmart2\/?page_id=5074"
    },
    "modified": "2025-10-26T04:00:20",
    "modified_gmt": "2025-10-26T01:00:20",
    "slug": "history",
    "status": "publish",
    "type": "page",
    "link": "https:\/\/hilfalfudul.org\/tr\/history\/",
    "title": {
        "rendered": "Tarih\u00e7e"
    },
    "content": {
        "rendered": "<div class=\"wpb-content-wrapper\"><div class=\"vc_row wpb_row vc_row-fluid vc_custom_1716895891199 wd-rs-6655c08985a0c wd-section-stretch-content\"><div class=\"wpb_column vc_column_container vc_col-sm-12 vc_col-lg-offset-2 vc_col-lg-8 vc_col-md-offset-2 vc_col-md-8 vc_col-sm-offset-0\"><div class=\"vc_column-inner vc_custom_1499599304156\"><div class=\"wpb_wrapper\">\n\t\t<div id=\"wd-6655c1760d1df\" class=\"title-wrapper wd-wpb wd-set-mb reset-last-child  wd-rs-6655c1760d1df wd-title-color-default wd-title-style-default text-left\">\n\t\t\t\n\t\t\t<div class=\"liner-continer\">\n\t\t\t\t<h4 class=\"woodmart-title-container title  wd-font-weight- wd-fontsize-xxl\" >H\u0130LFUL FUDUL\u2019UN TAR\u0130H\u00c7ES\u0130<\/h4>\n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\n\t\t\t\n\t\t\t\n\t\t<\/div>\n\t\t\n\t\t<div class=\"vc_row wpb_row vc_inner vc_row-fluid\"><div class=\"wpb_column vc_column_container vc_col-sm-12\"><div class=\"vc_column-inner vc_custom_1494857398526\"><div class=\"wpb_wrapper\">\t\t<div id=\"wd-66c852990271b\" class=\"wd-text-block wd-wpb reset-last-child wd-rs-66c852990271b text-left wd-fontsize-s vc_custom_1724404382463\">\n\t\t\t<p><strong>Mekke, Araplar\u0131n en faziletli kabilesi Kurey\u015f&#8217;in ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 yerdi ve ticaret yoluyla di\u011fer Arap \u015fehirlerinden daha ileri bir konumdayd\u0131. Ayr\u0131ca, K\u00e2be\u2019ye ev sahipli\u011fi yapmas\u0131 nedeniyle daha \u015ferefli g\u00f6r\u00fcl\u00fcyordu. Her y\u0131l ticaret ve K\u00e2be ziyaretleri i\u00e7in bir\u00e7ok insan\u0131 a\u011f\u0131rlar, b\u00f6ylece Mekke&#8217;nin g\u00fcc\u00fcne g\u00fc\u00e7 katarak b\u00fcy\u00fcmesini sa\u011flard\u0131. Cahiliye d\u00f6neminde Araplar aras\u0131nda s\u0131k s\u0131k cinayetler vuku bulur, ard\u0131 arkas\u0131 kesilmeyen kan davalar\u0131 nesillerin kesilmesine sebep olurdu. Ficar Sava\u015f\u0131 hen\u00fcz bitmi\u015fti. Kabileler aras\u0131nda kan d\u00f6k\u00fclm\u00fc\u015f, \u015fiddetli bir sava\u015f vuku bulmu\u015ftu. Bu durum Araplar aras\u0131nda d\u00fc\u015fmanl\u0131\u011f\u0131 bir kat daha artt\u0131rm\u0131\u015ft\u0131. \u00c7ok basit sebepler ailelerin, kabilelerin aras\u0131nda harbe kap\u0131 a\u00e7\u0131yor, sonu gelmeyen kan davalar\u0131na neden oluyordu. B\u00f6yle bir hengamede Mekke, d\u0131\u015far\u0131dan gelen yabanc\u0131 t\u00fcccarlar i\u00e7in pek g\u00fcvenli bir \u015fehir de\u011fildi. Ne can ve mal emniyeti kalm\u0131\u015ft\u0131, ne de hak, hukuk diye bir mefhum. Yabanc\u0131lar\u0131n mallar\u0131 gaspediliyor, haklar\u0131n\u0131 geri alam\u0131yorlard\u0131. Zay\u0131flar, g\u00fc\u00e7s\u00fczler her t\u00fcrl\u00fc zulme u\u011fruyor ve kar\u015f\u0131 koyam\u0131yorlard\u0131.<\/strong><\/p>\n<p><strong>Bitmek t\u00fckenmek bilmeyen bu kanl\u0131 sava\u015flar\u0131n tabii sonucu olarak hem can, mal ve \u0131rz\u0131n korunmas\u0131 hem de cereyan eden bu sava\u015flara son vermek ve ayn\u0131 zamanda da kabileler aras\u0131 bir tak\u0131m sosyal ve siyasi d\u00fczenlemeler yapmak maksad\u0131yla baz\u0131 Arap kabileleri kendi aralar\u0131nda bir tak\u0131m antla\u015fmalar ( hilf ) yapard\u0131. Di\u011fer bir ifadeyle s\u00fcrekli sava\u015flar sonucu antla\u015fma yapmalar\u0131 ka\u00e7\u0131n\u0131lmazd\u0131. D\u00fc\u015fmana kar\u015f\u0131 koymak i\u00e7in g\u00fc\u00e7l\u00fc hale gelmek ve en az\u0131ndan iyi bir savunma yapmak maksad\u0131yla k\u00fc\u00e7\u00fck ve zay\u0131f kabileler bir araya gelerek tek kabile halinde ittifaklar olu\u015ftururlard\u0131. G\u00fc\u00e7l\u00fc kabilelerin zay\u0131f kabileleri ezmeleri ve s\u00f6m\u00fcrmeleri sonucu zay\u0131f veya k\u00fc\u00e7\u00fck kabileler g\u00fc\u00e7l\u00fc ve b\u00fcy\u00fck kabilelere iltihak ederek b\u00fcy\u00fck veya g\u00fc\u00e7l\u00fc kabilelerin sahip oldu\u011fu hak ve sorumluluklara ortak olmu\u015ftu. Ayr\u0131ca birka\u00e7 de\u011fi\u015fik kabile kendilerine yap\u0131lacak herhangi bir sald\u0131r\u0131 veya haks\u0131zl\u0131k kar\u015f\u0131s\u0131nda ortak hareket etmek amac\u0131yla bir nevi paktta olu\u015fturmu\u015flard\u0131. Dolay\u0131s\u0131yla kabileler aras\u0131 bir g\u00fcvence olu\u015fturma, birbirine yard\u0131m etme, korunma ve kollanmaya dayanan bir sistem olu\u015fturulmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bu itibarla kabileler aras\u0131 bir dayan\u0131\u015fman\u0131n olu\u015fturuldu\u011fu, birbirlerini destekledikleri veya baz\u0131 kabilelerin di\u011fer b\u00fcy\u00fck kabilelerin idaresi alt\u0131na girdi\u011fi g\u00f6r\u00fcl\u00fcr.<\/strong><\/p>\n<div class=\"row g-4\">\n<div class=\"col-lg-12\">\n<p><strong>Yukar\u0131da anlatt\u0131\u011f\u0131m\u0131z sebeplerden dolay\u0131 Arap kabileleri aras\u0131nda yap\u0131lan antla\u015fmalardan birisi de Hilful Fudul antla\u015fmas\u0131d\u0131r. Bu antla\u015fma, hicretten 33 y\u0131l (baz\u0131 rivayetlerde 18 veya 28 y\u0131l) \u00f6nce ficar sava\u015flar\u0131ndan sonra yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Hilful Fudul Te\u015fkilat\u0131n\u0131n ger\u00e7ekle\u015fmesine yol a\u00e7an olaylar hakk\u0131nda \u00e7e\u015fitli rivayetler vard\u0131r. Biz bu rivayetlerden sadece birini a\u015fa\u011f\u0131da zikredece\u011fiz.<\/strong><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"row g-4\">\n<div class=\"col-lg-12\">\n<p><strong>Sava\u015f\u0131lmas\u0131 yasak olan 4 haram aydan biri olan Zilkade ay\u0131nda, Yemenli Z\u00fcbeyd Kabilesi\u2019ne mensup bir t\u00fcccar, satmak \u00fczere Mekke\u2019ye mal getirmi\u015fti. Sehm Kabilesi\u2019nden \u00c2s bin V\u00e2il bu mal\u0131 sat\u0131n alm\u0131\u015f; ancak paras\u0131n\u0131 \u00f6dememi\u015f ve sat\u0131n ald\u0131\u011f\u0131 mal\u0131 da geri vermemi\u015fti. \u00c7aresiz kalan adam, yard\u0131m istemek amac\u0131yla mal\u0131n\u0131 al\u0131n adam\u0131n kabilesi olan Sehmo\u011fullar\u0131 kabilesine gidip yard\u0131m ister. Onlar, t\u00fcccara yard\u0131m etmek yerine ona hakaret ederler. Z\u00fcbeyd kabilesinden bu adam yard\u0131m istemek i\u00e7in hangi kap\u0131y\u0131 \u00e7alsa, kap\u0131 oldu\u011fu gibi y\u00fcz\u00fcne kapan\u0131yordu. Adam, \u00e7aresiz bir \u015fekilde Mekke&#8217;nin \u00f6nemli ailelerinden olan Kurey\u015flileri ziyaret eder. Fakat Kurey\u015fliler de ona yard\u0131m etmezler.<\/strong><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"row g-4\">\n<div class=\"col-lg-12\">\n<p><strong>T\u00fcccar, mal\u0131n\u0131 geri alman\u0131n yolunun bu olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlar ve Kurey\u015flilerin K\u00e2be\u2019de toplant\u0131 halinde olduklar\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcnce Mekke\u2019nin g\u00fcndemine y\u00f6n veren ve K\u00e2be\u2019ye son derece yak\u0131n bir yerde bulunan Ebu Kubeys tepesine \u00e7\u0131k\u0131p y\u00fcksek sesle ma\u011fduriyetini dile getiren \u015fu \u015fiiri in\u015fad ederek maruz kald\u0131\u011f\u0131 haks\u0131zl\u0131\u011f\u0131 dile getirdi:<\/strong><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<p>&nbsp;<\/p>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div id=\"wd-6655c2db0270c\" class=\"wd-text-block wd-wpb reset-last-child wd-rs-6655c2db0270c text-left wd-fontsize-xs vc_custom_1716896500688\">\n\t\t\t<h2>\u064a\u064e\u0627 \u0622\u0644\u064e \u0641\u0650\u0647\u0652\u0631\u064d \u0644\u0650\u0645\u064e\u0638\u0652\u0644\u064f\u0648\u0645\u064d \u0628\u0650\u0636\u064e\u0627\u0639\u064e\u062a\u064f\u0647\u064f * \u0628\u0650\u0628\u064e\u0637\u0652\u0646\u0650 \u0645\u064e\u0643\u0651\u064e\u0629\u064e \u0646\u064e\u0627\u0626\u0650\u064a \u0627\u0644\u062f\u0651\u064e\u0627\u0631\u0650 \u0648\u064e\u0627\u0644\u0646\u0651\u064e\u0641\u064e\u0631<br \/>\n\u0650 \u0648\u064e\u0645\u064f\u062d\u0652\u0631\u0650\u0645\u064d \u0623\u064e\u0634\u0652\u0639\u064e\u062b\u064d \u0644\u064e\u0645\u0652 \u064a\u064e\u0642\u0652\u0636\u0650 \u0639\u064f\u0645\u0652\u0631\u064e\u062a\u064e\u0647\u064f * \u064a\u064e\u0627 \u0644\u064e\u0644\u0631\u0651\u0650\u062c\u064e\u0627\u0644\u0650 \u0648\u064e\u0628\u064e\u064a\u0652\u0646\u064e \u0627\u0644\u0652\u062d\u0650\u062c\u0652\u0631\u0650 \u0648\u064e\u0627\u0644\u0652\u062d\u064e\u062c\u064e\u0631\u0650<br \/>\n\u0650\u0646\u0651\u064e \u0627\u0644\u0652\u062d\u064e\u0631\u064e\u0627\u0645\u064e \u0644\u0650\u0645\u064e\u0646\u0652 \u0645\u0627 \u062b\u062b\u062a \u0643\u064e\u0631\u064e\u0627\u0645\u064e\u062a\u064f\u0647\u064f \u0648\u064e\u0644\u064e\u0627 \u062d\u064e\u0631\u064e\u0627\u0645\u064e \u0644\u0650\u062b\u064e\u0648\u0652\u0628\u0650 \u0627\u0644\u0652\u0641\u064e\u0627\u062c\u0650\u0631\u0650 \u0627\u0644\u0652\u063a\u064f\u062f\u064e\u0631\u0650<\/h2>\n<p>&nbsp;<\/p>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div id=\"wd-66c8762375465\" class=\"wd-text-block wd-wpb reset-last-child wd-rs-66c8762375465 text-left wd-fontsize-s vc_custom_1724413491603\">\n\t\t\t<p><strong>\u201cEy Fihr Kabilesi! Evinden ve kabilesinden uzakta, Mekke\u2019nin ortas\u0131nda ticaret mal\u0131n\u0131 kaybetmi\u015f, ihraml\u0131, ba\u015f\u0131 a\u00e7\u0131k ve umresini yapamam\u0131\u015f bir mazlumun imdad\u0131na yeti\u015f! Ey Fihr Kabilesi! \u0130smail (a.s)\u2019\u0131n h\u00fccresi ile Haceru\u2019l-Esved aras\u0131nda Sehmo\u011fullar\u0131 kabilesinin zimmetinde ikamet etmek mi ? Yoksa umre yapan birisinin mal\u0131n\u0131n kaybolmas\u0131yla \u00e7ekip gitmek mi?\u201d<sup id=\"cite_ref-urry2017a_1-4\" class=\"reference\">1<\/sup> Bu \u015fiir uyuyan vicdanlar\u0131 uyand\u0131rd\u0131. Bu s\u0131rada, K\u00e2be&#8217;nin etraf\u0131nda toplanm\u0131\u015f olanlardan biri aya\u011fa kalkarak bu mazluma yard\u0131mc\u0131 olmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131; di\u011ferlerini de bu yolda te\u015fvik etti. Bu ki\u015fi, Hz. Muhammed\u2019in amcas\u0131 Z\u00fcbeyr b. Abd\u00fclmuttalib idi. Z\u00fcbeyr b. Abd\u00fclmuttalib\u2019in bu \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131yla Kurey\u015fliler bu hadiseye daha fazla \u00f6nem verirler. Kurey\u015f&#8217;ten H\u00e2\u015fim, Muttalib, Z\u00fchre, Teym ve H\u00e2ris bin Fihr o\u011fullar\u0131n\u0131n ileri gelenleri, bu haks\u0131zl\u0131\u011fa \u00e7\u00f6z\u00fcm bulmak i\u00e7in Mekke&#8217;nin y\u00f6netildi\u011fi D\u00e2r\u00fc\u2019n Nedve&#8217;de topland\u0131lar. Hadiseyi kendi aralar\u0131nda tart\u0131\u015f\u0131rlar. Mutayyibinler, \u201cVallahi e\u011fer biz bunda bulunursak Ahl\u00e2flar\u0131 k\u0131zd\u0131rm\u0131\u015f olaca\u011f\u0131z.\u201d derler. Ahl\u00e2flar da \u201cVallahi biz bunu konu\u015fursak Mutayyibinleri k\u0131zd\u0131rm\u0131\u015f olaca\u011f\u0131z.\u201d derler. Bunun \u00fczerine Kurey\u015fliler: \u201cGelin Hilfu\u2019l-Fud\u00fbl\u2019u Mutayyibinler ve Ahl\u00e2flar olmaks\u0131z\u0131n yapal\u0131m.\u201d der. Bu hususta ne yapabileceklerini g\u00f6r\u00fc\u015fmek i\u00e7in, Mekke`nin zengin, muteber ve en ya\u015fl\u0131s\u0131 kabul edilen Teym o\u011fullar\u0131ndan Abdullah bin C\u00fcd\u2019an et-Teymi\u2019nin evinde bir toplant\u0131 yapmaya karar verdiler. Toplant\u0131ya Ben\u00fb Ha\u015fim, Ben\u00fb Esed, Ben\u00fb Zuhre ve Ben\u00fb Teym kabileleri kat\u0131l\u0131r. Bu toplant\u0131ya, o zamanlar 20&#8217;li ya\u015flar\u0131nda olan Hz. Muhammed de amcalar\u0131yla birlikte kat\u0131ld\u0131. Sonra da Mekkeli veya yabanc\u0131 olup da Mekke\u2019ye gelenlerden zulme u\u011frayanlara yard\u0131mc\u0131 olmak, mazlumun hakk\u0131n\u0131 zalimden al\u0131ncaya kadar u\u011fra\u015fmak i\u00e7in aralar\u0131nda s\u00f6zle\u015ftiler. C\u00fcrh\u00fcm kabilesinden Fadl bin Fad\u00e2le, Fadl bin Ved\u00e2a ve Fadl bin Haris ad\u0131nda \u00fc\u00e7 sayg\u0131n ki\u015fi bir araya gelerek zulme kar\u015f\u0131 mazluma yard\u0131m etmek, g\u00fc\u00e7s\u00fczlerin hakk\u0131n\u0131 korumak ve adaleti sa\u011flamak amac\u0131yla bir anla\u015fma yapm\u0131\u015flard\u0131. Ge\u00e7mi\u015fte Fadl ad\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131yan bu birka\u00e7 ki\u015finin benzer bir ama\u00e7la yapt\u0131klar\u0131 antla\u015fma Abdullah bin C\u00fcd\u2019an&#8217;\u0131n evinde ger\u00e7ekle\u015ftirilen bu antla\u015fmaya o kadar \u00e7ok benziyordu ki, bu anla\u015fman\u0131n an\u0131s\u0131n\u0131 ya\u015fatmak i\u00e7in bu antla\u015fma, \u201cHilful Fudul\u201d yani \u201cFadl\u2019lar\u0131n Antla\u015fmas\u0131, Fazilet Sahiplerinin Antla\u015fmas\u0131, Faziletli Olanlar\u0131n Yemini\u201d olarak adland\u0131r\u0131lm\u0131\u015ft\u0131. Bu Faziletliler Antla\u015fmas\u0131, Mekke\u2019de \u00e7ok ilgi g\u00f6rd\u00fc. Hatta Ebu S\u00fcfyan\u2019\u0131n kay\u0131npederi Utbe bin Rebia\u2019n\u0131n, buna kat\u0131lamad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in \u00e7ok \u00fcz\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc; \u201cBu toplulu\u011fa kat\u0131lmam i\u00e7in aileni terket, soyundan ayr\u0131l deselerdi, yapard\u0131m\u201d dedi\u011fi me\u015fhurdur.<\/strong><\/p>\n<p>Yap\u0131lan s\u00f6zle\u015fmenin ve yeminin maddeleri ana hatlar\u0131 ile \u015fu \u015fekildedir:<\/p>\n\t\t<\/div>\n\t\t\n\t\t<ul class=\"wd-rs-66c852b0a5f90 wd-list wd-wpb color-scheme- wd-fontsize-m wd-type-icon wd-style-default text-left vc_custom_1724404418023\" id=\"wd-66c852b0a5f90\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<li>\n\t\t\t\t\t<span class=\"wd-icon list-icon vc-material vc-material-check\"><\/span>\n\t\t\t\t\t<span class=\"wd-list-content list-content\">\u0130ster Mekke halk\u0131ndan olsun, ister Mekke\u2019ye d\u0131\u015far\u0131dan gelenlerden olsun, mazlumun hakk\u0131 zalimden al\u0131n\u0131ncaya kadar mazlumun yan\u0131nda olunacakt\u0131r.<\/span>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/li>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<li>\n\t\t\t\t\t<span class=\"wd-icon list-icon vc-material vc-material-check\"><\/span>\n\t\t\t\t\t<span class=\"wd-list-content list-content\">Denizlerin bir k\u0131l par\u00e7as\u0131n\u0131 \u0131slatacak sular\u0131 kalmay\u0131ncaya, Hira ile Sebir da\u011flar\u0131 yerlerinde kald\u0131\u011f\u0131 m\u00fcddet\u00e7e, K\u00e2be`de ist\u00eel\u00e2m ibadeti [K\u00e2be`nin tavaf\u0131 s\u0131ras\u0131nda Hacer\u00fc`l-Esved`e el s\u00fcr\u00fclmesi ve izdiham dolay\u0131s\u0131yla bizzat el s\u00fcr\u00fclemiyorsa uzaktan selamlama i\u015faretinin yap\u0131lmas\u0131] ortadan kalk\u0131ncaya kadar bu ahdimizde sebat edece\u011fiz.<\/span>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/li>\n\t\t\t\t\t<\/ul>\n\t\t\t\t<div id=\"wd-66c87654240c4\" class=\"wd-text-block wd-wpb reset-last-child wd-rs-66c87654240c4 text-left wd-fontsize-s vc_custom_1724413562473\">\n\t\t\t<div class=\"row g-4\">\n<div class=\"col-lg-12\">\n<p><strong>Bu s\u00f6zle\u015fmenin sonras\u0131nda s\u00f6zle\u015fmeye kat\u0131lanlar\u0131n, ettikleri yeminin bir i\u015fareti olarak el-Haceru\u2019l- Esved\u2019in y\u0131kand\u0131\u011f\u0131 mukaddes suyu i\u00e7tiklerini nakletmektedir.<sup id=\"cite_ref-urry2017a_1-4\" class=\"reference\">3<\/sup> Hilful Fudul\u2019u \u00f6nemli k\u0131lan Mekke\u2019deki haks\u0131zl\u0131klara kar\u015f\u0131 adalet i\u00e7in kurulan bir olu\u015fum olmas\u0131 kadar Hz. Muhammed kendisine gelen risalet g\u00f6revinden sonrada bug\u00fcn olsa yine Hilful Fudul\u2019a kat\u0131l\u0131rd\u0131m demesidir. Evet, bu yemin edildi\u011finde orada bulunanlardan biri de hen\u00fcz peygamberlik vazifesi gelmeyen Hz. Muhammed idi. Daha yirmili ya\u015flar\u0131ndayd\u0131 ve bulunduklar\u0131 yerde ya\u015f\u00e7a en k\u00fc\u00e7\u00fckt\u00fc. \u015eefkat ve merhameti, erdem ve fazileti b\u00f6yle bir zulm\u00fcn ortadan kald\u0131r\u0131lmas\u0131 i\u00e7in onu Hilful Fudul cemiyetine getirmi\u015fti. Nitekim Hz. Muhammed peygamber olduktan sonra da bu cemiyete kat\u0131lm\u0131\u015f olmaktan memnuniyet duydu\u011funu dile getirerek: \u201cAbdullah b. C\u00fcda`n\u0131n evinde yap\u0131lan yeminde amcalar\u0131mla birlikte bende Hilful Fudul\u2019de haz\u0131r bulundum. Bence o yemin, k\u0131rm\u0131z\u0131 t\u00fcyl\u00fc develere sahip olmaktan daha sevimlidir! Ben, ona \u015fimdi, \u0130slamiyet devrinde bile \u00e7a\u011fr\u0131lsam icabet ederim.\u201d<sup id=\"cite_ref-urry2017a_1-4\" class=\"reference\">14<\/sup> buyurmu\u015ftu. Bu bahsi, H\u0131lfu&#8217;l-Fud\u00fbl\u2019a ilk ad\u0131m\u0131 atan Z\u00fcbeyr b. Abdulmuttalib\u2019in, bu s\u00f6zle\u015fmeyle ilgili s\u00f6yledi\u011fi birka\u00e7 m\u0131sras\u0131 ile bitirelim: \u201cErdemliler, Mekke\u2019nin kuca\u011f\u0131nda hi\u00e7bir zalimin bar\u0131nmamas\u0131 hususunda anla\u015f\u0131p, s\u00f6zle\u015ftiler. Onlar\u0131n kabul edip, uzla\u015ft\u0131klar\u0131 husus; civar alan\u0131n da umre yapan\u0131n da zul\u00fcmden salim olmas\u0131d\u0131r.\u201d<sup id=\"cite_ref-urry2017a_1-4\" class=\"reference\">5<\/sup><\/strong><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<p>&nbsp;<\/p>\n\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"vc_separator wpb_content_element vc_separator_align_center vc_sep_width_100 vc_sep_pos_align_center vc_separator_no_text vc_custom_1499600318751\" ><span class=\"vc_sep_holder vc_sep_holder_l\"><span style=\"border-color:rgb(10,10,10);border-color:rgba(10,10,10,0.12);\" class=\"vc_sep_line\"><\/span><\/span><span class=\"vc_sep_holder vc_sep_holder_r\"><span style=\"border-color:rgb(10,10,10);border-color:rgba(10,10,10,0.12);\" class=\"vc_sep_line\"><\/span><\/span>\n<\/div>\n\t\t<div id=\"wd-6655c41ad4cf3\" class=\"title-wrapper wd-wpb wd-set-mb reset-last-child  wd-rs-6655c41ad4cf3 wd-title-color-default wd-title-style-default text-left vc_custom_1716896835099 wd-underline-colored-alt\">\n\t\t\t\n\t\t\t<div class=\"liner-continer\">\n\t\t\t\t<h4 class=\"woodmart-title-container title  wd-font-weight- wd-fontsize-xl\" >Hilful Fudul\u2019un Faaliyetleri ve Nihayetlenmesi<\/h4>\n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\n\t\t\t\n\t\t\t\n\t\t<\/div>\n\t\t\n\t\t\t\t<div id=\"wd-66c876985b814\" class=\"wd-text-block wd-wpb reset-last-child wd-rs-66c876985b814 text-left wd-fontsize-s vc_custom_1724413608583\">\n\t\t\t<div class=\"row g-4\">\n<div class=\"col-lg-12\">\n<p><strong>H\u0131lfu\u2019l Fud\u00fbl kurulu\u015fundaki zahiri sebebe uygun bir \u015fekilde faaliyetlerine ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. \u0130lk olarak Zebidli t\u00fcccar\u0131n paras\u0131 As b. Vail\u2019den al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. Ancak bu cemiyetin yeg\u00e2ne faaliyeti bu olmam\u0131\u015ft\u0131r. Bu s\u00f6zle\u015fmeye kat\u0131lan kabilelerin her t\u00fcrl\u00fc haks\u0131zl\u0131k ve zul\u00fcm kar\u015f\u0131s\u0131nda durduklar\u0131 g\u00f6r\u00fclmektedir. Asr-\u0131 Sa\u00e2det\u2019te insanlara yap\u0131lan \u00fc\u00e7 be\u015f olay esnas\u0131nda H\u0131lfu\u2019l-Fud\u00fbl devreye girmi\u015f ve s\u00f6z konusu hakk\u0131n al\u0131narak hak sahibine verilmesini sa\u011flam\u0131\u015f, b\u00f6ylece zulm\u00fc engellemi\u015ftir.<\/strong><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"row g-4\">\n<div class=\"col-lg-12\">\n<p><strong>H\u0131lfu\u2019l-Fud\u00fbl toplum nezdinde o kadar iz b\u0131rakm\u0131\u015f olmal\u0131 ki Emeviler d\u00f6neminde de onun s\u00f6z konusu edilerek haklar\u0131n geri al\u0131nmaya ve zul\u00fcmlerin engellenmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fclmektedir. Gerek Muaviye gerekse Muaviye\u2019nin Medine valisi Vel\u00eed b. Utbe ile Hz. H\u00fcseyin aras\u0131nda \u00e7\u0131kan tart\u0131\u015fmalarda ve Hz. H\u00fcseyin\u2019e kar\u015f\u0131 yap\u0131lmak istenen haks\u0131zl\u0131klar esnas\u0131nda H\u0131lfu\u2019l Fud\u00fbl s\u00f6z konusu edilmi\u015ftir.<sup id=\"cite_ref-urry2017a_1-4\" class=\"reference\">6<\/sup> Onun ad\u0131n\u0131n an\u0131lmas\u0131 bile zulm\u00fcn engellenmesinde etkili olmu\u015ftur.<\/strong><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"row g-4\">\n<div class=\"col-lg-12\">\n<p><strong>Her ge\u00e7en g\u00fcn etkisini art\u0131ran bu te\u015fkilat, Mekke\u2019nin ticari g\u00fcven ortam\u0131na son derece \u00f6nemli katk\u0131lar sa\u011flam\u0131\u015ft\u0131r. Hilful Fudul\u2019e yeni \u00fcye kabul edilmezdi. D\u00f6rt Halife d\u00f6neminden sonra, bu toplulu\u011fa mensup ki\u015filer vefat ettiler. Zaten Medine\u2019de bir \u0130sl\u00e2m devletinin kurulmas\u0131yla, adalet ve emniyeti tesis i\u00e7in belirli m\u00fcesseseler kurulmu\u015ftu. Zaman i\u00e7erisinde de \u00fcyelerinin vefatlar\u0131 ile birlikte etkinli\u011fini yitirdi.<\/strong><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<p>&nbsp;<\/p>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div id=\"wd-66c875a7a8ecf\" class=\"wd-text-block wd-wpb reset-last-child wd-rs-66c875a7a8ecf text-left wd-fontsize-s\">\n\t\t\t<p>&nbsp;<\/p>\n<blockquote>\n<p><sup id=\"cite_ref-urry2017a_1-4\" class=\"reference\">1<\/sup> \u0130bn-i Kes\u00eer, el-Bid\u00e2ye c. 2, s. 356<\/p>\n<p><sup id=\"cite_ref-urry2017a_1-4\" class=\"reference\">2<\/sup> \u0130bn Hi\u015f\u00e2m, es-S\u00eeretu\u2019n-Nebeviyye, Beyrut 1992, s. 103; \u0130bn Sa\u2019d, Tabak\u00e2tu\u2019l-Kubr\u00e2, D\u00e2ru\u2019l-kutub, Beyrut 1990,<\/p>\n<p>s. 103; Muhammed Hamidullah, \u201cH\u0131lfu\u2019l-Fud\u00fbl\u201d, T\u00fcrkiye Diyanet Vakf\u0131 \u0130sl\u00e2m Ansiklopedisi, c. 18, \u0130stanbul 1998,<\/p>\n<p>s. 31-32; As\u0131m K\u00f6ksal, \u0130sl\u00e2m Tarihi, \u015eamil yay., \u0130stanbul 1987, s. 134.<\/p>\n<p><sup id=\"cite_ref-urry2017a_1-4\" class=\"reference\">3<\/sup> \u0130sfeh\u00e2n\u00ee, Egani, XVII\/290.<\/p>\n<p><sup id=\"cite_ref-urry2017a_1-4\" class=\"reference\">4<\/sup> \u0130bn-i Kes\u00eer, el-Bid\u00e2ye, c. 2, s. 295; \u0130bn Hi\u015f\u00e2m, Abd\u00fclmelik, es-S\u00eeret\u00fc\u2019n-Nebeviyye, (I-IV), n\u015fr. Mustafa Sekka vd. Beyrut, 1992, I,111; \u0130bn Sa\u2018d, Muhammed, et-Tabak\u00e2tu\u2019l-Kubr\u00e2, I, 129; \u0130bn Hab\u00eeb, Muhammed b. Hab\u00eeb el-Ba\u011fd\u00e2d\u00ee, Kitabu\u2019l-Munemmak f\u00ee Ahbari Kurey\u015f, N\u015fr. Hur\u015fid Ahmed Faruk, Beyrut, 1985, s. 53; el-Beyhak\u00ee, Eb\u00fb Bekir Ahmed b. H\u00fcseyin, Del\u00e2ilu\u2019n-Nubuvve ve Marifetu Ehvali Sahibi\u2019\u015f-\u015eer\u00ee\u2019a, I-VII, n\u015fr, Abdulmuti\u2019, Kalac\u00ee, Beyrut, 1985, VI, 596; es-Suheyl\u00ee, Ebu\u2019l-K\u00e2s\u0131m Abdurrahm\u00e2n b. Abdill\u00e2h, er-Ravdu\u2019l-Unuf f\u00ee Tefs\u00eeri S\u00eereti\u2019n-Nebeviyyi li \u0130bni Hi\u015f\u00e2m, I-II, n\u015fr. Abdurra\u00fbf Sa\u2018d, M\u0131s\u0131r, 1971, I, 158; \u0130bnu\u2019l-Cevz\u00ee, Ebu\u2019l-Ferec Abdurrahman, el-Vef\u00e2 bi Ahvali\u2019l-Mustafa, I-II, n\u015fr. Mustafa Abdu\u2019l-V\u00e2hid, M\u0131s\u0131r, 1922, I, 137; Eb\u00fb\u2019l-Ferec el-\u0130sfahan\u0131, Kitabu\u2019l-E\u011fan\u00ee, XVII, 211-212-215; \u0130bnu\u2019l-Esir, (\u2018\u0130zzudd\u00een Ebu\u2019l-Hasan \u2018Ali), el-K\u00e2mil f\u00ee\u2019t-Tar\u00eeh, I-XIII, n\u015fr. C. J. Tornberg, Leiden, 1853-1867, II, 41.<\/p>\n<p><sup id=\"cite_ref-urry2017a_1-4\" class=\"reference\">5<\/sup> S\u00fcheyli, I\/157; \u0130bn Kesir, I-II\/697 \u0130bnu\u2019l-Esir bu \u015fiiri Amr b. Avf\u2019\u0131n, C\u00fcrh\u00fcml\u00fc Fadllar\u2019\u0131n akdi i\u00e7in s\u00f6yledi\u011fini nakletmektedir. Kamil, I\/473; Eser, s. 321<\/p>\n<p><sup id=\"cite_ref-urry2017a_1-4\" class=\"reference\">6<\/sup> \u0130bn Hi\u015fam, I\/111; \u0130sfeh\u00e2n\u00ee, Egani, XVII\/295, 297-298; \u0130bnu\u2019l-Esir, Kamil, I\/474; \u0130bn Kesir, I-II\/698; Eser, s. 323. tesis i\u00e7in belirli m\u00fcesseseler kurulmu\u015ftu. Zaman i\u00e7erisinde de \u00fcyelerinin vefatlar\u0131 ile birlikte etkinli\u011fini yitirdi.<\/p>\n<\/blockquote>\n<p>&nbsp;<\/p>\n\t\t<\/div>\n\t\t<\/div><\/div><\/div><\/div>\n\t<div class=\"wpb_text_column wpb_content_element\" >\n\t\t<div class=\"wpb_wrapper\">\n\t\t\t<p><sup id=\"cite_ref-urry2017a_1-4\" class=\"reference\">1<\/sup><\/p>\n\n\t\t<\/div>\n\t<\/div>\n<\/div><\/div><\/div><\/div>\n\n    <div class=\"xs_social_share_widget xs_share_url after_content \t\tmain_content  wslu-style-1 wslu-share-box-shaped wslu-fill-colored wslu-none wslu-share-horizontal wslu-theme-font-no wslu-main_content\">\n\n\t\t\n        <ul>\n\t\t\t        <\/ul>\n    <\/div> \n<\/div>",
        "protected": false
    },
    "excerpt": {
        "rendered": "H\u0130LFUL FUDUL\u2019UN TAR\u0130H\u00c7ES\u0130 Mekke, Araplar\u0131n en faziletli kabilesi Kurey\u015f'in ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 yerdi ve ticaret yoluyla di\u011fer Arap \u015fehirlerinden daha ileri bir",
        "protected": false
    },
    "author": 1,
    "featured_media": 0,
    "parent": 0,
    "menu_order": 0,
    "comment_status": "closed",
    "ping_status": "closed",
    "template": "",
    "meta": {
        "give_campaign_id": 0,
        "postBodyCss": "",
        "postBodyMargin": [],
        "postBodyPadding": [],
        "postBodyBackground": {
            "backgroundType": "classic",
            "gradient": ""
        },
        "footnotes": ""
    },
    "class_list": [
        "post-5074",
        "page",
        "type-page",
        "status-publish",
        "hentry"
    ],
    "yoast_head": "<!-- This site is optimized with the Yoast SEO Premium plugin v27.2 (Yoast SEO v27.2) - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-premium-wordpress\/ -->\n<title>Tarih\u00e7e - HilfalFudul<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/hilfalfudul.org\/tr\/history\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"tr_TR\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Tarih\u00e7e\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/hilfalfudul.org\/tr\/history\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"HilfalFudul\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2025-10-26T01:00:20+00:00\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Tahmini okuma s\u00fcresi\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"16 dakika\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/hilfalfudul.org\/history\/\",\"url\":\"https:\/\/hilfalfudul.org\/history\/\",\"name\":\"Tarih\u00e7e - HilfalFudul\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/hilfalfudul.org\/#website\"},\"datePublished\":\"2021-08-24T12:40:55+00:00\",\"dateModified\":\"2025-10-26T01:00:20+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/hilfalfudul.org\/history\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"tr\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/hilfalfudul.org\/history\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/hilfalfudul.org\/history\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/hilfalfudul.org\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Tarih\u00e7e\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/hilfalfudul.org\/#website\",\"url\":\"https:\/\/hilfalfudul.org\/\",\"name\":\"HilfalFudul\",\"description\":\"Umudu Ya\u015fat!\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/hilfalfudul.org\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/hilfalfudul.org\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"tr\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/hilfalfudul.org\/#organization\",\"name\":\"HilfalFudul\",\"url\":\"https:\/\/hilfalfudul.org\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"tr\",\"@id\":\"https:\/\/hilfalfudul.org\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"http:\/\/hilfalfudul.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/phone-2.svg\",\"contentUrl\":\"http:\/\/hilfalfudul.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/phone-2.svg\",\"width\":467,\"height\":132,\"caption\":\"HilfalFudul\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/hilfalfudul.org\/#\/schema\/logo\/image\/\"},\"sameAs\":[\"https:\/\/www.instagram.com\/hilfalfudulfoundation\/\"]}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO Premium plugin. -->",
    "yoast_head_json": {
        "title": "Tarih\u00e7e - HilfalFudul",
        "robots": {
            "index": "index",
            "follow": "follow",
            "max-snippet": "max-snippet:-1",
            "max-image-preview": "max-image-preview:large",
            "max-video-preview": "max-video-preview:-1"
        },
        "canonical": "https:\/\/hilfalfudul.org\/tr\/history\/",
        "og_locale": "tr_TR",
        "og_type": "article",
        "og_title": "Tarih\u00e7e",
        "og_url": "https:\/\/hilfalfudul.org\/tr\/history\/",
        "og_site_name": "HilfalFudul",
        "article_modified_time": "2025-10-26T01:00:20+00:00",
        "twitter_card": "summary_large_image",
        "twitter_misc": {
            "Tahmini okuma s\u00fcresi": "16 dakika"
        },
        "schema": {
            "@context": "https:\/\/schema.org",
            "@graph": [
                {
                    "@type": "WebPage",
                    "@id": "https:\/\/hilfalfudul.org\/history\/",
                    "url": "https:\/\/hilfalfudul.org\/history\/",
                    "name": "Tarih\u00e7e - HilfalFudul",
                    "isPartOf": {
                        "@id": "https:\/\/hilfalfudul.org\/#website"
                    },
                    "datePublished": "2021-08-24T12:40:55+00:00",
                    "dateModified": "2025-10-26T01:00:20+00:00",
                    "breadcrumb": {
                        "@id": "https:\/\/hilfalfudul.org\/history\/#breadcrumb"
                    },
                    "inLanguage": "tr",
                    "potentialAction": [
                        {
                            "@type": "ReadAction",
                            "target": [
                                "https:\/\/hilfalfudul.org\/history\/"
                            ]
                        }
                    ]
                },
                {
                    "@type": "BreadcrumbList",
                    "@id": "https:\/\/hilfalfudul.org\/history\/#breadcrumb",
                    "itemListElement": [
                        {
                            "@type": "ListItem",
                            "position": 1,
                            "name": "Home",
                            "item": "https:\/\/hilfalfudul.org\/"
                        },
                        {
                            "@type": "ListItem",
                            "position": 2,
                            "name": "Tarih\u00e7e"
                        }
                    ]
                },
                {
                    "@type": "WebSite",
                    "@id": "https:\/\/hilfalfudul.org\/#website",
                    "url": "https:\/\/hilfalfudul.org\/",
                    "name": "HilfalFudul",
                    "description": "Umudu Ya\u015fat!",
                    "publisher": {
                        "@id": "https:\/\/hilfalfudul.org\/#organization"
                    },
                    "potentialAction": [
                        {
                            "@type": "SearchAction",
                            "target": {
                                "@type": "EntryPoint",
                                "urlTemplate": "https:\/\/hilfalfudul.org\/?s={search_term_string}"
                            },
                            "query-input": {
                                "@type": "PropertyValueSpecification",
                                "valueRequired": true,
                                "valueName": "search_term_string"
                            }
                        }
                    ],
                    "inLanguage": "tr"
                },
                {
                    "@type": "Organization",
                    "@id": "https:\/\/hilfalfudul.org\/#organization",
                    "name": "HilfalFudul",
                    "url": "https:\/\/hilfalfudul.org\/",
                    "logo": {
                        "@type": "ImageObject",
                        "inLanguage": "tr",
                        "@id": "https:\/\/hilfalfudul.org\/#\/schema\/logo\/image\/",
                        "url": "http:\/\/hilfalfudul.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/phone-2.svg",
                        "contentUrl": "http:\/\/hilfalfudul.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/phone-2.svg",
                        "width": 467,
                        "height": 132,
                        "caption": "HilfalFudul"
                    },
                    "image": {
                        "@id": "https:\/\/hilfalfudul.org\/#\/schema\/logo\/image\/"
                    },
                    "sameAs": [
                        "https:\/\/www.instagram.com\/hilfalfudulfoundation\/"
                    ]
                }
            ]
        }
    },
    "campaignId": "",
    "_links": {
        "self": [
            {
                "href": "https:\/\/hilfalfudul.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/5074",
                "targetHints": {
                    "allow": [
                        "GET"
                    ]
                }
            }
        ],
        "collection": [
            {
                "href": "https:\/\/hilfalfudul.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/pages"
            }
        ],
        "about": [
            {
                "href": "https:\/\/hilfalfudul.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"
            }
        ],
        "author": [
            {
                "embeddable": true,
                "href": "https:\/\/hilfalfudul.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"
            }
        ],
        "replies": [
            {
                "embeddable": true,
                "href": "https:\/\/hilfalfudul.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5074"
            }
        ],
        "version-history": [
            {
                "count": 12,
                "href": "https:\/\/hilfalfudul.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/5074\/revisions"
            }
        ],
        "predecessor-version": [
            {
                "id": 10093,
                "href": "https:\/\/hilfalfudul.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/5074\/revisions\/10093"
            }
        ],
        "wp:attachment": [
            {
                "href": "https:\/\/hilfalfudul.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5074"
            }
        ],
        "curies": [
            {
                "name": "wp",
                "href": "https:\/\/api.w.org\/{rel}",
                "templated": true
            }
        ]
    }
}